१८ एप्रिल २०२६ चालू घडामोडी: महर्षी धोंडो केशव कर्वे जयंती आणि जागतिक वारसा दिन; वाचा आजचा सविस्तर इतिहास!
१८ एप्रिल २०२६: आजच्या चालू घडामोडी आणि सविस्तर दिनविशेष
१८ एप्रिल २०२६ चालू घडामोडी आजचा दिवस भारताच्या शैक्षणिक आणि सामाजिक इतिहासात अत्यंत सुवर्ण अक्षरांनी लिहिला गेला आहे. स्त्री शिक्षणाचे महान कैवारी महर्षी कर्वे यांची आज जयंती असून, जगभरात ऐतिहासिक वास्तूंच्या संवर्धनासाठी ‘वारसा दिन’ पाळला जात आहे.
१. महर्षी धोंडो केशव कर्वे: समाजसुधारणेचा महामेरू (जयंती)
आज भारतरत्न महर्षी धोंडो केशव कर्वे (अण्णासाहेब कर्वे) यांची १६८ वी जयंती आहे.
जन्म: १८ एप्रिल १८५८ (शेरवली, रत्नागिरी).
कार्य: त्यांनी महिलांच्या शिक्षणासाठी आपले संपूर्ण आयुष्य वेचले. १९१६ मध्ये त्यांनी पुण्यात ‘एस.एन.डी.टी.’ (SNDT) महिला विद्यापीठाची स्थापना केली, जे भारतातील पहिले महिला विद्यापीठ ठरले.
विधवा विवाह: त्यांनी स्वतः एका विधवेसोबत (बाया कर्वे) विवाह करून समाजातील विधवा विवाहाचा विरोध मोडीत काढला.
सन्मान: त्यांच्या १०० व्या वाढदिवसानिमित्त १९५८ मध्ये त्यांना भारत सरकारने सर्वोच्च ‘भारतरत्न’ पुरस्काराने सन्मानित केले होते.
मृत्यू: ९ नोव्हेंबर १९६२ (पुणे).
२. जागतिक वारसा दिन (World Heritage Day)
दरवर्षी १८ एप्रिल हा दिवस ‘जागतिक वारसा दिन’ म्हणून साजरा केला जातो.
उद्देश: आपल्या पूर्वजांनी निर्माण केलेल्या ऐतिहासिक वास्तू, किल्ले आणि सांस्कृतिक वारसा यांचे जतन करणे हा या दिवसाचा मुख्य उद्देश आहे.
युनेस्को (UNESCO): जगभरातील महत्त्वाच्या स्थळांना युनेस्को जागतिक वारसा स्थळांचा दर्जा देते. महाराष्ट्रातील अजिंठा, वेरूळ लेणी, रायगड किल्ला आणि कास पठार ही काही प्रमुख वारसा स्थळे आहेत.
३. साने गुरुजी: एक महान संस्कारमूर्ती (मृत्यू संदर्भ)
मराठी साहित्यातील आणि संस्कारातील मोठे नाव म्हणजे साने गुरुजी. १८ एप्रिलच्या संदर्भात त्यांचे नाव घेण्याचे कारण म्हणजे त्यांच्या विचारांची आजच्या पिढीला असलेली गरज. त्यांनी ‘श्यामची आई’ या पुस्तकातून घराघरात मातृप्रेमाचे संस्कार पोहोचवले.
४. आजच्या ऐतिहासिक घटना (History Today)
१८५९: भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यातील सेनानी तात्या टोपे यांना शिवपुरी येथे फाशी देण्यात आली. आज त्यांची पुण्यतिथी आहे.
१९५०: आचार्य विनोबा भावे यांनी तेलंगणातील पोचमपल्ली गावातून ऐतिहासिक ‘भूदान चळवळ’ सुरू केली. ही तारीख भारताच्या जमिनीच्या हक्काच्या इतिहासात महत्त्वाची आहे.
१९९४: वेस्ट इंडिजचा फलंदाज ब्रायन लारा याने इंग्लंडविरुद्ध ३७५ धावांचा जागतिक विक्रम केला होता.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQ)
प्रश्न १: महर्षी कर्वे यांना ‘महर्षी’ ही पदवी कोणी दिली? उत्तर: त्यांच्या समाजकार्यामुळे जनतेने त्यांना आदराने ‘महर्षी’ म्हणण्यास सुरुवात केली.
प्रश्न २: १८ एप्रिल रोजी कोणत्या महान क्रांतिकारकाची पुण्यतिथी असते? उत्तर: १८५७ च्या उठावातील प्रमुख नेते तात्या टोपे यांची आज पुण्यतिथी आहे.
प्रश्न ३: जागतिक वारसा दिन २०२६ ची थीम काय आहे? उत्तर: “सांस्कृतिक वारसा आणि बदल” यावर आधारित यंदाची जनजागृती केली जात आहे.
प्रश्न ४: SNDT विद्यापीठाची स्थापना कोणी केली? उत्तर: महर्षी धोंडो केशव कर्वे यांनी १९१६ मध्ये केली.
निष्कर्ष:
१८ एप्रिल हा दिवस आपल्याला आपल्या इतिहासाची आणि थोर पुरुषांच्या बलिदानाची आठवण करून देतो. स्पर्धा परीक्षेच्या दृष्टीने महर्षी कर्वे आणि जागतिक वारसा दिन हे अत्यंत महत्त्वाचे विषय आहेत.
अशाच रोजच्या सविस्तर चालू घडामोडींसाठी Laduli.in ला दररोज भेट द्या आणि माहिती आपल्या मित्रांसोबत शेअर करा!\

